Trzęsienie ziemi odsłoniło wyjątkowy zabytek z czasów Azteków

25 października 2023, 08:49

Przed rokiem, 19 września 2022 roku w mieście Meksyk zatrzęsła się ziemia. Trzęsienie odsłoniło wyjątkowy zabytek z czasów, gdy w miejscu dzisiejszego Ciudad de México znajdowała się stolica Azteków, Tenochtitlán. Spod ziemi wyłoniła się duża kamienna głowa Pierzastego Węża, Quetzalcoatla. Od roku eksperci z INAH (Instituto Nacional de Antropología e Historia) prowadzą prace konserwatorskie. Tym, co czyni zabytek tak wyjątkowym, są zachowane kolory i polichromia obecne na 80% powierzchni.



Czystsze powietrze jedną z przyczyn... wzrostu zachorowań na legionelozę

13 marca 2024, 10:22

Na całym świecie obserwuje się wzrost liczby przypadków legionelozy. To dość rzadka, ale niebezpieczna choroba układu oddechowego. Zabija około 10% chorych. Znamy drogi jej rozprzestrzeniania się oraz sezonowe trendy zachorowań. Jednak naukowcy wciąż nie potrafią rozwikłać zagadki rosnącej liczby zachorowań na świecie. Uczeni z nowojorskiego University at Albany powiązali właśnie legionelozę z... coraz czystszym powietrzem. A konkretnie ze spadkiem stężenia dwutlenku siarki.


Łazik Perseverance rozpocznie wielomiesięczną wspinaczkę na krawędź Krateru Jezero

16 sierpnia 2024, 09:59

Po 2,5 roku pracy na dnie Krateru Jezero łazik Perseverance przygotowuje się do wielomiesięcznej wspinaczki na zachodnią krawędź Krateru. Prawdopodobnie napotka tam najbardziej stromy i najtrudniejszy teren, z jakim przyszło mu się dotychczas zmierzyć. Perseverance wyruszy w podróż 18 sierpnia, a wspinaczka i badanie terenu będą już 5. kampanią naukową prowadzoną od czasu lądowania 18 lutego 2021 roku.


„Koło duchów” – Rujm el-Hiri – to nie prehistoryczne obserwatorium

2 stycznia 2025, 10:10

Tajemnicza megalityczna struktura Rujm el-Hiri nie służyła do obserwacji astronomicznych. Pochodząca sprzed 5000 lat budowla, zwana „Kołem duchów”, składa się z tysięcy bazaltowych skał ułożonych w charakterystyczny wzór. Wykopaliska nie dały odpowiedzi na pytanie o jej rolę. Pojawiły się hipotezy mówiące, że było to miejsce kultu, pochówku, kalendarz lub obserwatorium astronomiczne. Doktor Olga Khabarowa i profesor Lev Eppelbaum z Wydziału Geofizyki Uniwersytetu w Tel Awiwie oraz doktor Michal Birkenfeld z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Ben Guriona odrzucili właśnie ostatnią z tych hipotez.


Ludzkie ciało jako lekarstwo

5 lipca 2025, 08:57

Chorujący na choroby kaduczne, piją krew szermierzy (zabitych) z żywych niejako pucharów [...] owi mniemają, że jest bardzo skutecznie pić ciepłą i kurzącą się jeszcze krew, i całowaniem ran, duszę samę w siebie wciągać [...] Inni szukają szpiku kości udowych i mózgu dzieci. Nie mała liczba Greków opisała nawet smak pojedynczych wnętrzności i członków


Masakra kobiet i dzieci sprzed 3000 lat. Walka o wpływy i ofiara na południu Europy

26 lutego 2026, 17:51

Kobiety i dzieci były celem jednej z największych prehistorycznych maskar w Europie. Badania na stanowisku Gomolawa w północnej Serbii ujawniły istnienie tam masowego grobu, w którym pochowano co najmniej 77 osób. Większość ofiar stanowiły kobiety i dzieci. Do masakry doszło około 2800 lat temu, a ofiary zostały zakatowane tępymi przedmiotami i były zabijane za pomocą broni białej. Był to zaplanowany z premedytacją akt masowej przemocy. Pochówek w Gomolawie jest wyjątkowy nie tylko ze względu na skalę masakry, ale również na związki pomiędzy ofiarami.


Ludzie zaczęli używać ognia nawet setki tysięcy lat wcześniej niż sądzono?

5 czerwca 2026, 07:21

Kiedy nasi przodkowie po raz pierwszy zaczęli kontrolować ogień? To jedno z najważniejszych pytań w badaniach nad ewolucją człowieka. Badania opublikowane właśnie w PLOS One pokazują, że stało się to znacznie wcześniej, niż dotychczas sądzono. Być może nawet o setki tysięcy lat wcześniej.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk